Kredi Notu Nedir? Kredi Notu Nasıl Yükseltilir?

Bankalarla irtibatı olan tüm insanların ticari güvenirliğini sorgulamak ve derecelendirilmesi üzerine belirli prosedürlerden geçirilen tüm banka müşterileri rakamsal değerlerle şekillendirilir. Bu şekillendirme bankanın müşteri güvenirliği konusunda fikir sahibi olmasını hedefler ve o müşteri ile bankanın doğrudan ticaret yapması konusunda yardımcı olur.

Değerlendirme: Soner Deniz İşisağ

Banka müşterilerinin ticari faaliyetlerinde ödeme güvenliğini kontrol altında tutup risklerin değerlendirilmesi açısından “Kredi Kayıt Bürosu” diye isimlendirilen bir kurumda banka hesap hareketleri incelenerek rakamsal karşılığı verilen değerlere “Kredi Notu” denir.

Bu değerlerin tüm finansal kuruluşlarıyla paylaşan “Kredi Kayıt Bürosu”, kredi kullanmak isteyen müşterilerin; ödeme disiplini, risk analizi, varlık bütünlüğü gibi bir çok kalemde değerlendirmeyi kısa zamanda yapmasını sağlayarak işlemleri yerine getirir. Kredi başvurusunda bulunan müşteriye “Onay” veya “Red” yanıtı verilir.

Kredi Notu“; genel anlamda piyasada tek bir terim olarak yaygın kullanımını devam ettirsede, “Kredi Puanı” veya “Kredi Skoru” gibi terimlerle aynı anlam içerisinde kullanıldığı da gözlemlenmektedir. Genel anlam itibari ile aynı işi anlatan bu terimler müşteriler ve finans kuruluşları tarafından sıklıkla kullanılan ve oldukça önem arz eden durumlardır.

Ekonomik anlamda, kişilik analizi gibi algılanabilecek bir durum olan Kredi Notu, şahsın veya firma/şirketin aldığı borç paranın ödemelerinin belirlenen ödeme vadelerinde gerçekleşmesi açısından önemli bir analiz ürünüdür. Kredi veren finans kuruluşları açısından önemi olan bu “Risk Analizi” sistemi elbette kredi alan şahıs/firmalar açısından da ticari öneme sahiptir. Bu önemi iyileştirmek, geliştirmek ve kalıcı halde tutmak kredi talep eden müşteri için daha çok önem kazanmaktadır. Ticarette güven esası üzerine iş yapan ve göstereceği teminatlarla kredi notunu yükseltecek müşteriler için altın tavsiyelerde bulunabiliriz. Öncelikle bilmemiz gereken önemli bir soru şudur:

Kredi Notu Nasıl Hesaplanır?
Kredi skorlarını bilmek girişimci veya ödemelerine kaynak arayan tüm müşteriler için bilinmesi gereken önemli bir faktördür. Bu faktörü analiz edip durum değerlendirmesi yapmadan kredi başvurularına girişen tüm müşterilerin “Kredi Onayı” mutlaka şans olarak kalacaktır. Kredi notunun belirlenmesi için şu kalemlerdeki oranlara göz atalım:

  1. Kredi Ödeme Disiplini yüzde 35
  2. Devam eden Kredi Durumu yüzde 35
  3. Yeni Alınan Kredi yüzde 11
  4. Kredi Başvuru sayısı yüzde 10
  5. Çeşitli Diğer Olaylar yüzde 9

Yukarıda ortaya konulan tabloda en büyük oranı kapsayan yüzde 70’lik dilimi “Yeni ve Eski Kredi Borcunu ödeme disiplini” oluşturmaktadır. Şu unutulmamalıdır ki borçların aksatılması veya 1 günlük dahi yaşanan gecikmeleri banka hem faiz alarak hem de bir sonraki kredi başvurularında olumsuz bir davranış olarak görerek cezalandırmaktadır. Kredi Kayıt Bürosu‘na bağlı çalışan Findeks, tüm bu ihtimalleri değerlendirir ve kişilere özel bir analiz yaratır. Bu analiz sayesinde finans kuruluşları doğru insan ile çalışma fırsatı bulur. Aslında kazanan parayı kullanan müşteri değil krediyi kullandıran “Sistem”dir!

 

Tüm bu yazılanların ışığında “Kredi Notu“nun önemini idrak etmiş olmalıyız. Peki ya bu not kredi alabilmek için en az kaç olmalıdır? İşte bu soruya şöyle cevaplar arayabiliriz:

Kredi Notu Kaç Olmalı?
İnternette arama motorlarında yoğunlukla kullanılan Google.com.tr, kredi kullanmak isteyen tüketicilerin arama kayıtlarında en fazla sorulan soru: “Kredi Kullanmak için kredi notum kaç olmalı”

Bu göreceli bir sorudur. Bankanın kredi kullandırma politikalarından, kredi kullanmak isteyen tüketicilerin gelir durumu belirleyici faktör olarak karşımıza çıkmaktadır. Fakat Findeks tarafından yapılan genellemeler doğrultusunda Kredi Notu’nun en az bin 500 ve üzerinde seyreden rakamlardan oluşması gerekmektedir.

Risk faktörleri, mevcut kredi durumları, kefil veya ipoteklere bağlı durumlara göre değişiklik gösteren kredi notları genel itibari ile aşağıdaki sonuçlara göre şekillenir:

Kredi Notu Risk Grubu Kredi Kullanma Durumu Kefil veya İpotekle
0 (Sıfır) Riskli Gelire Bağlı Kredi Kullanma İhtimali Var
1-699 En Riskli Çok Düşük Çok Düşük
700-1099 Orta Riskli Düşük Kredi Kullanma İhtimali Var
1100-1499 Az Riskli Gelire Bağlı Kredi Kullanma İhtimali Var
1500-1699 İyi Yüksek Genel Olarak Talep Edilmez
1700-1900 Çok İyi Çok Yüksek Genel Olarak Talep Edilmez

Değerlendirmeler sonrasında kredi notunuzu yükseltme ihtiyacının doğacağını anladığınız tüm durumlarda izlemeniz gereken yollar vardır. Bunların başında tartışmasız olarak “Ödemelerinizi Disipline Etmek” yani aylık kredi taksitlerinizi düzenli ödemeye başlamanız gelmektedir. Eğer bu aylık ödemeleri yapamayacak kadar yüksek ise banka ile tekrar irtibata girerek kredi ödemelerinizi tekrar ödeyebileceğiniz yönde yapılandırmanız gerekmektedir. Yapmamanız gereken yegane durum ise “Ödemelerinizi 1 gün bile aksatmamaktır”.

Kredi Notu Düşük Olanlar Nasıl Kredi Çekebilir?
Bu konuda yanıltıcı bir çok tavsiye bulabilirsiniz. Hiç birine itibar etmemenizi öneririz. Kredi notunuzun düşük olması sadece bir kaç banka tarafından istisna olarak görerek size kredi verilebilir. Kredi vermekte kurallarını daha esnek tutan bankaları araştırmanız veya teminat olarak gösterebileceğiniz mal veya değerler bulmanızı tavsiye ederiz. Kefil veya ipotek yolunu seçmeniz halinde; kefilinizin aylık kazancı ve ipotek göstereceğiniz değerin kıymetini yüksek olmasına özen gösterin.

Kredi Başvuru Yapmak Kredi Notunu Düşürür mü?
İnternet üzerinden yapılan ve “Red” yanıtı alan tüm kredi başvuruları kredi notunuzu olumsuz yönde etkilemektedir. Şubeden yapacağınız başvurularda aldığınız “Red” cevabı kredi notunuza pek etki etmez. O yüzden mutlaka riskli gördüğünüz kredi notunuz varsa “Mobil Bankacılık” üzerinden kredi başvurusu yapmayınız. Banka şubelerinden alacağınız olumsuz yanıt üzerine tekrar müracatta bulunma sürenizi 3 ay ile sınırlandırın. Artarda yapacağınız başvurular sizi “Riskli” sınıfında kalmanıza sebep olacaktır.

Kredi Notunun Yenilenmesi
Bankalar ile Findeks arasında bildirimlerin olması ile kredi notları güncellenmektedir. Bu işlem bankanın gün sonunda veya haftalık hatta aylık bildirimleri ile şekillenebilir. Findeks ile yapılan bildirim durumları ise müşterilerin kredi notlarındaki yenilenme konusunda önemli bir durum teşkil ediyor.

Kredi Notunu yüksek tutmanın faydaları
Kredi notunu oluşturan verilerin her geçen gün gelişmesi, kredi notu puanlaması ve analizlerinin daha gerçekçi ve doğru bir hal almasına sebep oldu. Bundan dolayı kredi veren kurumlar kredi notuna, kredi değerlendirme ölçütleri arasında daha fazla pay vermeye başladı. Bu sebepten dolayı kredi notu iyi olan kişilerin finansal kurumlarda çeşitli ayrıcalıkları oldu.
Kredi notu iyi olan kişilerin finansal kurumlardaki ayrıcalıkları:

  • Düşük faiz ve uzun vade ile borçlanma ayrıcalığı,
  • Ticari ilişkideki güven duygusunun hızlı ve kolay oluşması,
  • Tercih edilen müşteri konumuna gelinmesi,
  • İşbirliği şartlarının daha kolay esnetilebilme avantajı,
  • Kişiselleştirilmiş ürün teklifleri,
  • Hizmet kalitesinde farklılaşma,

Findeks Kredi Notu Sorgulama
Kredi Notunu merak eden tüketiciler çalıştıkları bankaların mobil uygulamalarından, atmlerinden veya şubelerine giderek sorgulama işlemlerini belirli bir ücret karşılığında kısa sürede yapabilirler. Findeks sisteminde de aynı ücreti ödeyerek öğrenmeniz mümkündür. Findeks kredi notu risk raporu ile bankaya kredi başvurusunu yapmadan önce yukarıda belirttiğimiz değerlerin ışığında hareket edebilirsiniz. Bu sayede eğer riskli gurubun içerisindeyseniz red alacak bir başvuruyla tekrar kredi notunuzun düşmesini başvuru yapmayarak engellemiş olursunuz.

Kredi Kayıt Bürosu (KKB) nedir?
Türkiye’nin ilk ve tek kredi bürosu olma özelliği taşıyan ve sektörün önde gelen 9 bankasının ortaklığı ile 11 Nisan 1995’te hayata geçen kurumdur. Türkiye Bankalar Birliği nezdinde kurulan Risk Merkezi’nin de tek hizmet sağlayıcısı olarak görev yapmaktadır. 2014 yılında İstanbul Anadolu Yakası’nda Findeks’i kurarak, kurumsal müşterilerinin yanında bireysel kullanıcılara da hizmet vermeye başlamıştır. Kredi Kayıt Bürosu’nu kuran bankalar: Akbank, Denizbank, Garanti Bankası, Halkbank, İş Bankası, Şekerbank, Vakıfbank, Yapı Kredi, Ziraat Bankası.

Bir cevap yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.